Đảo Tenerife, thuộc quần đảo Canary của Tây Ban Nha, đang chìm trong bầu không khí căng thẳng và phẫn nộ khi du thuyền MV Hondius, mang theo hơn 140 hành khách có nguy cơ nhiễm virus hanta, dự kiến sẽ cập bến đảo cuối tuần này.
Du thuyền trên vừa trải qua một tuần lênh đênh ngoài khơi Cape Verde, sau khi 3 người phải sơ tán khẩn cấp vì nhiễm virus hanta. Đến thời điểm hiện tại, loại virus nguy hiểm lây lan từ loài gặm nhấm này đã cướp đi sinh mạng của 3 người và lây nhiễm cho 8 người khác trên du thuyền, trong đó các nhà điều tra nghi ngờ nguồn cơn bắt nguồn từ một cặp đôi người Hà Lan đã tử vong.
Dù Oceanwide Expeditions, công ty điều hành du thuyền MV Hondius, khẳng định không còn ai trên tàu biểu hiện triệu chứng dương tính với virus hanta, nỗi ám ảnh về kịch bản đại dịch Covid-19 từng khiến ngành du lịch đảo Tenerife suy kiệt vẫn khiến cộng đồng địa phương vô cùng lo sợ.
Sự bất an đã bùng phát thành làn sóng phản đối mạnh mẽ, khi hàng chục công nhân cảng Tenerife và cư dân đảo kéo đến biểu tình trước tòa nhà nghị viện quần đảo Canary tại thủ phủ Santa Cruz vào sáng ngày 8/5.
Trong tiếng còi và kèn vuvuzela vang dội, những người biểu tình giương cao các biểu ngữ như “Chúng tôi muốn việc làm chứ không phải bệnh tật”, “Cảng không an toàn” hay “Tenerife xứng đáng được tôn trọng”.

Hàng chục công nhân cảng Tenerife và cư dân đảo biểu tình trước tòa nhà nghị viện quần đảo Canary tại thủ phủ Santa Cruz vào sáng ngày 8/5. Ảnh: Getty Images
Bà Joana Batista, đại diện nghiệp đoàn công nhân cảng Tenerife, bày tỏ sự bức xúc khi những công nhân tại cảng không được cung cấp đầy đủ thông tin cũng như các biện pháp bảo hộ cần thiết trước một con tàu chứa mầm mống dịch bệnh đang tiến gần.
Thậm chí, nghiệp đoàn còn đe dọa sẽ chặn tàu cập bến nếu chính quyền không đáp ứng các yêu cầu khắt khe về an toàn và thông báo rõ ràng kế hoạch vận chuyển hành khách cho người dân.
Nỗi lo của người dân Tenerife không chỉ dừng lại ở vấn đề dịch bệnh, mà còn là sự hoài nghi về năng lực ứng phó của cơ sở hạ tầng địa phương. Nhiều cư dân nhắc lại ký ức đau buồn khi hòn đảo là một trong những nơi đầu tiên ở châu Âu bị phong tỏa trong thời kỳ đại dịch Covid-19, khiến nguồn thu chính từ du lịch bị tàn phá nặng nề.
Với dân số đã tăng lên gần 1 triệu người nhưng chỉ có vỏn vẹn 24 giường hồi sức tích cực (ICU), nhiều người lo ngại hệ thống y tế tại Tenerife sẽ sụp đổ nếu một đợt bùng phát mới xảy ra.
Anh Jonathan Rodriguez, một cư dân 31 tuổi, đặt câu hỏi đầy chua chát về việc tại sao những quyết định tiếp nhận rủi ro lại được đưa ra nhanh chóng đến thế, trong khi các vấn đề an sinh khác trên đảo thường phải chờ đợi hàng tháng trời.

Những người biểu tình giương cao các biểu ngữ như “Chúng tôi muốn việc làm chứ không phải bệnh tật”, “Cảng không an toàn” hay “Tenerife xứng đáng được tôn trọng”. Ảnh: Getty Images
Trước áp lực dư luận, Chính phủ Tây Ban Nha khẳng định họ có nghĩa vụ đạo đức và pháp lý để hỗ trợ các hành khách, đồng thời cam kết thực hiện các biện pháp cách ly nghiêm ngặt nhất.
Theo phương án được công bố, du thuyền sẽ không trực tiếp cập cảng Tenerife mà neo đậu ngoài khơi. Hành khách sẽ được trung chuyển bằng thuyền nhỏ đến cảng công nghiệp Granadilla ở phía Đông Nam đảo, một khu vực cách xa dân cư, để từ đó di chuyển thẳng ra sân bay.
Những người không có triệu chứng sẽ bay trên các chuyến riêng, còn người có triệu chứng sẽ được đưa đi bằng máy bay y tế chuyên dụng dưới sự giám sát chặt chẽ, đảm bảo không có bất kỳ tiếp xúc nào với cư dân địa phương.
Cụ thể, 14 hành khách người Tây Ban Nha sẽ được đưa về Madrid cách ly, trong khi hành khách Anh sẽ nhận được sự hỗ trợ trực tiếp từ nhân viên chính phủ nước họ ngay tại sân bay để trở về nhà.

Du thuyền MV Hondius chở hơn 140 hành khách có nguy cơ nhiễm virus hanta sắp cập bến đảo cuối tuần này. Ảnh: Oceanwide Expeditions
Sự việc này cũng trở thành tâm điểm cho những tranh cãi chính trị và xã hội rộng hơn trên quần đảo Canary. Đối với nhiều người, đây là “giọt nước tràn ly” khi quần đảo liên tục phải gánh chịu những áp lực từ bên ngoài, từ dòng người di cư không giấy tờ đến những quyết định từ chính phủ trung ương bị cho là phớt lờ ý kiến của chính quyền vùng.
Một số phe đối lập tại Tây Ban Nha, như đảng cực hữu Vox, đã nhanh chóng tận dụng sự việc để chỉ trích Chính phủ Madrid, khi so sánh việc tiếp nhận du thuyền với những thách thức từ dòng người di cư bất hợp pháp.
Tuy nhiên, vẫn có những ý kiến bình tĩnh hơn từ những người như bà Marialaina Retina Fernández, một người hưu trí tin tưởng vào hệ thống y tế và khả năng ứng phó vốn đã dạn dày kinh nghiệm với các vấn đề quốc tế của hòn đảo.
Tất cả những diễn biến phức tạp trên diễn ra ngay trước thềm chuyến thăm dự kiến của Giáo hoàng Leo XIV vào tháng 6 tới. Điều này càng làm tăng thêm sự chú ý vào bầu không khí bất an bao trùm lên Tenerife.